منظور از اسپاسم انقباضات غیر ارادی عضلات بدن می باشد. این امر عمدتاً در نواحی گردن، پشت، شانه و ساق رخ می دهد. گاهی انقباضات كوتاه و پشت سر هم در یك عضله رخ میدهد كه این امر را هم جزء اسپاسم های عضلانی محسوب می كنیم.

انواع اسپاسم

اسپاسم عضلات به دو نوع کلی و جزئی تقسیم می شود:

اسپاسم کلی، تمام عضلات را در برمی گیرد و شایع ترین علت آن کاهش آب بدن است که با نوشیدن آب و مایعات زیاد برطرف می شود.

اسپاسم جزیی، قسمتی از بدن مثل کمر یا گردن را درگیر می کند و فراوان ترین علت آن، انجام حرکت ناگهانی در این قسمت ها است.

بیشترین نقاطی که دچار اسپاسم می شوندکمر و گردن بیشتر از سایر نقاط بدن دچار گرفتگی عضلات میشوند.

اسپاسم کمر به علت حرکت ناگهانی عضلات کمر، انجام ورزش های سنگین و بد نشستن و ایستادن به مدت طولانی اتفاق می افتد. وجود برخی بیماری‌ها، کاهش املاح بدن، بارداری و عادت ماهانه در زنان از علل دیگر اسپاسم عضلات کمر هستند.

مهمترین اقدام برای بهبود گرفتگی عضلات کمر، استراحت و انجام تمرینات کششی پس از بهبودی نسبی است.

علل اسپاسم گردن نیز حرکات ناگهانی گردن و قرار گرفتن نامناسب سر روی بالش است که در این موارداستفاده از برخی داروهای ضد التهاب سبب کاهش درد می شود.

همچنین اسپاسم در عضلات ساق پا نیز اتفاق می افتد. این اسپاسم معمولا عضلات کوچک روی پا را گرفتار می کند، به طور مثال در شرایطی که زانو نیمه خمیده است و آن را ناگهان صاف می کنیم، انقباض در عضله ایجاد می شود.
افرادی که به طور متناوب و ناگهانی دچار گرفتگی عضله در نواحی معده، شانه، گردن و قفسه سینه می شوند، باید آن را جدی بگیرند، زیرا اسپاسم در این نقاط می تواند علامتی از آنفارکتوس قلبی باشد.

درمان :

• استفاده از یخ بر روی محل اسپاسم به مدت 30-20 دقیقه هر 4-3 ساعت تا رفع علائم اسپاسم.

• استفاده از اعمال كشش روی عضله دچار اسپاسم. اگر بتوانید عضله ای را كه دچار اسپاسم شده تحت كشش قرار دهید و برای چندین ثانیه این كشش را حفظ كنید در بسیاری از موارد و اسپاسم برطرف می گردد.

• اسپاسمی كه برای مدت طولانی ادامه یافته باشد را گاهی با حرارت مرطوب به مدت 30-20 دقیقه و چندین بار در روز می توان برطرف كرد.

• گاهی پزشك به شما ورزشهای كششی خاصی را توصیه خواهد نمود.

• ماساژ می تواند بسیار مفید باشد.

• در صورت بی قراری و اسپاسم های مداوم در طول شب در پا امكان دارد پزشك داروهای خاصی را به شما تجویز كند.