اﻓﺰاﯾﺶ ﻗﻮس ﭘﺸﺘﯽ ﯾﻌﻨﯽ ﺗﺤﺪب در ﻣﻬﺮﻫﻬﺎی ﭘﺸﺘﯽ را ﮐﯿﻔﻮز ﯾﺎ ﮔﻮژﭘﺸﺘﯽ ﮔﻮﯾﻨﺪ

1) اﺳﻔﺎده از ﺻﻔﺤﻪ ﺷﻄﺮﻧﺠﯽ، ﻓﺮد ﺑﻪ ﭘﻬﻠﻮ اﯾﺴﺘﺎده و اﮐﺮ ﻗﻮس ﭘﺸﺘﯽ از ﺧﻂ ﻣﺒﻨﺎﮔﺬﺷﺖ ﻗﻮس دارد

2) ﺧﻂ ﺷﺎﻗﻮﻟﯽ

ﺗﻤﺮﯾﻨﺎت

1-ﻓﺮد در ﺣﺎﻟﺖ اﯾﺴﺘﺎده دﺳﺘﻬﺎی ﺧﻮد را ﻋﻘﺐ ﮐﺸﯿﺪه و ﺑﺎ ﺷﻤﺎرش ﮐﻢ ﻧﮕﻪ دارد و ﺑﻌﺪ ﺷﻤﺎرش را اﻓﺰاﯾﺶ دﻫﺪ

2-ﺣﺎﻟﺖ ﻗﺒﻞ را ﺑﺎ اﻋﻤﺎل ﻣﻘﺎوﻣﺖ اﻧﺠﺎم دﻫﺪ

3- رو ﺑﻪ دﯾﻮار اﯾﺴﺘﺎده و ﯾﮏ دس ﺑﻪ دﯾﻮار دﺳﺖ دﯾﮕﺮ ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﺧﺎرج ﮐﺸﯿﺪه ﺷﻮد

4- ﻓﺮد ﺑﻪ ﺷﮑﻢ ﺧﻮاﺑﯿﺪه و دﺳﺘﻬﺎرا ﺑﺎﻻ آورده

5- ﺑﻪ ﺷﮑﻢ ﺧﻮاﺑﯿﺪه و دو دﺳﺖ را از دو ﻃﺮف ﺑﺎﻻ آورده

6-روی ﯾﮏ ﺳﻄﺢ ﺑﻠﻨﺪ ﺑﺎ ﺳﺮو ﮔﺮدن آوﯾﺰان ﺳﺮو ﮔﺮدن و ﺗﻨﻪ را ﺑﺎﻻ آورد

7- ﺳﻌﯽ ﮐﻨﺪ ﺻﺎف راه ﺑﺮود

8- ﺗﻤﺮﯾﻨﺎت را ﺑﺎ وزﻧﻪ اﻧﺠﺎم دﻫﺪ


چگونه قوز پشت را صاف کنیم ؟

چرا قوز می‌ کنیم؟

زمانی خمیده شدن پشت آدم‌ ها نماد سالمندی بود اما این روزها سبک زندگی ما و مشکلات زندگی باعث شده است که کمتر به سلامت‌ مان توجه کنیم و ناگهان یک روز جلوی آینه برویم و ببینیم که در سنین جوانی هم کمی خمیده به نظر می ‌رسیم. 
برای مبتلا نشدن به چنین حالتی چه باید کرد؟ برای درمان این مشکل، چه؟ 
دکتر هومن بخشی، متخصص ارتوپدی و استادیار دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی به این سوال، به سلامت پاسخ می ‌دهد.
آقای دکتر! در اصطلاح طبی، قوز کردن یعنی چه؟
کیفوز (kyphosis ) ستون مهره‌ها همان قوز است که مردم با آن آشنا هستند و اگر بخواهیم عبارت فارسی صحیح ‌تری برای آن به کار ببریم، باید بگوییم گوژپشتی. کیفوز انواع مختلفی دارد و در سنین مختلف، علل متفاوتی آن را ایجاد می‌ کنند. 
ممکن است درباره انوع کیفوز توضیح بیشتری بدهید؟ 
بله؛ به طور کلی دو نوع کیفوز داریم:
* کیفوز برگشت ‌پذیر: 
این نوع کیفوز شیوع زیادی در جامعه دارد و به دلیل وضعیت‌ های بد بدن هنگام راه رفتن و 
به وجود می آید. معمولا در خانم‌ های جوان که کمی هم 
هستند، دیده می ‌شود. در این نوع کیفوز اگر بیمار سعی کند پشت خود را صاف بگیرد قابلیت بهبودی وجود دارد. عده ‌ای از بیماران به دلیل 
ناشی از بیماری ‌های مختلف دچار این نوع کیفوز می ‌شوند که با بهبود قدرت عضلات معمولا قوز آن ها از بین خواهد رفت.
* کیفوز ثابت: 
در این مورد تغییر شکل ستون فقرات قابل اصلاح نیست و هر چه قدر بیمار سعی در صاف نگاه داشتن ستون فقرات و تقویت عضلات کند، بی ‌فایده است. بیماری ‌های متعددی سبب این نوع کیفوز می ‌شوند؛ از جمله: بیماری ‌های روماتولوژی، بیماری شوئرمن در افراد جوان، شکستگی ‌های مهره‌ای در اثر 
و افزایش سن. 
گاهی فرد متوجه این شکستگی نمی ‌شود و به مرور زمان گوژپشتی پیشرفت می ‌کند.
عواقب کیفوز برای بدن چیست؟
کیفوز علاوه بر ایجاد مشکلات در ستون مهره‌ ها و تضعیف عضلات پشتی با تغییر شکل ستون مهره‌ ها سبب کاهش حجم قفسه سینه می ‌شود. به مرور زمان حجم ریه‌ ها کم شده و فشار روی سیستم قلبی‌ - ریوی افزایش می ‌یابد. همچنین با بالا رفتن سن، ستون فقرات دچار استئوآرتریت (همان آرتروزی که به غلط میان مردم مصطلح است) و 
مداوم می ‌شود و می ‌تواند برای بیمار وضعیت ناگوار و ناتوان ‌کننده ‌ای را ایجاد کند.

برای درمان چه باید کرد؟
ابتدا باید مشخص شود که بیماری کیفوز از کدام نوع است. اگر کیفوز در اثر بیماری ‌های یاد شده باشد، باید اقدامات درمانی لازم هرچه سریع ‌تر صورت گیرد. برای مثال، اگر فرد به بیماری شوئرمن شدید مبتلا است ممکن است به عمل جراحی نیاز داشته باشد و اگر بیماری او خفیف‌ تر است باید بریس(قوزبند) ببندد. در مواردی که کیفوز به دلیل بد 
(به ویژه هنگام مطالعه کردن و پشت میز تحریر نشستن یا تماشای تلویزیون) به وجود می‌ آید افراد باید سعی کنند عضلات پشتی خود را تقویت کرده و به صورت صاف بنشینند. برای تقویت عضلات پشتی ورزش‌ های خاصی از جمله شنا و به خصوص کرال پشت توصیه می ‌شود.
آیا استفاده از قوزبند راه میان بری برای از بین بردن قوز نیست؟
بستن قوزبند برای افرادی که به طرز غلطی می ‌نشینند، چندان توصیه نمی ‌شود زیرا هنگامی که قوزبند بسته شد، خودش به تنبلی و تضعیف عضلات منجر خواهد شد و ضعف عضلات به مرور زمان قوز را تشدید می‌ کند.
چه بیماری‌ هایی باعث تشدید قوز می‌ شوند؟
پوکی استخوان بیماری‌ ای است که معمولا در سنین بالا (در خانم ‌های 
و آقایان بالای 70 سال) به ‌وجود می ‌آید و در نتیجه ی آن، استخوان‌ ها ضعیف می ‌شوند. در بررسی‌ های جدید مشاهده شده که مهم ‌ترین عامل برای پیشگیری از پوکی استخوان ورزش منظم و مصرف 
و 
کافی در سنین نوجوانی و جوانی است. کمبود ویتامین D و برخی دیگر از بیماری ‌ها و بدخیمی‌ های خونی هم قوز را تشدید می ‌کنند.
آیا لازم است برای تامین کلسیم مورد نیاز و پیشگیری از پوکی استخوان از سنین جوانی مکمل ‌های کلسیم مصرف کرد؟
معمولا افراد جوان نیازی به 
ندارند و با تغدیه مناسب مقدار کلسیم مورد نیاز خود را دریافت می‌ کنند، اما تغذیه مناسب خود عامل مهم و قابل بررسی است. باید از 
کافی در رژیم غذایی خود بهره برد. نوجوانان و جوانان روزانه به 1200 میلی‌ گرم و افراد 30 تا 50 ساله روزانه حدود 1000 میلی‌ گرم کلسیم نیاز دارند که می ‌توانند آن را از طریق غذا دریافت کنند اما به خانم‌ هایی که به سن 
رسیده‌ اند، توصیه می‌ شود حتما از قرص کلسیم استفاده کنند. تجویز کلسیم باید توسط پزشک صورت گیرد زیرا میزان کلسیم برای هر بیمار به شرایط او، 
و نیازش بستگی دارد. اگر قرص کلسیم به ‌طور خودسرانه مصرف شود احتمال ایجاد 
در افراد با زمینه قبلی بالا خواهد رفت.


ورزشهای پیشنهادی جهت درمان کیفوز

تقویت عضلات فلکسور عمقی گردن (Cervical retraction)

برای انجام این ورزش لازم استکه چانه به سمت عقب برده شودحفظ این وضعیت به مدت 8 ثانیه توصیه می شود

تقویت عضلات پشتی ستون فقرات(Para vertebral Muscles )

در حالت سجده قرار گرفته و دستها را پشت سر بگذارید،

سپس برای انجام ورزش لازم است که سر ، گردن و تنه را تا حدی بالا بیاورید که با لگن در یک یک سطح قرار بگیرند.

 

کشش عضله سینه ای بزرگ (Pectoral's Major )

گوشه اتاق ایستاده و دستها را به دیوارها تکیه دهید. سپس سعی کنید که تنه خود را به سمت جلو بردهو این وضعیت را برای چند ثانیه حفظ نمایید

تمرینات تنفسی (Respiratory Exercises )

یک دست را روی دنده ها و یک دست را روی شکم قرار داده و تلاش نمایید که در حین دم و بازدم، زیر دست بالایی انقباضی حس نشود . به این ترتیب تنفس فقط توسط عضله دیافراگم (یعنی زیر دست پایینی) انجام خواهد پذیرفت.

تقویت عضلات تراپز تحتانی و سراتوس قدامی(strengthening of lower trapeziums &serratus anterior)

روی تخت (با تشک سخت) نشسته و دو مکعب در طرفین خود قرار دهید، سپس دستها را روی مکعب ها گذاشته و سعی نمایید تنه را به سمت بالا ببرید طوری که باسن از زمین جدا شود. حفظ این وضعیت به مدت 8 ثانیه توصیه می شود.

تمرینات موبیلیزاسیون داخل منزل (Self mobilization)

روی زمین دراز کشیده یا اینکه ایستاده و به دیوار تکیه نمایید.یک رول از جنس فوم یا غیره را در محلی که بیشترین قوس حس می شود قرار دهید و سعی نمایید که این فوم را محور قرار داده و قسمت بالای تنه را حول این فوم به عقی ببرید.

 

تقویت عضلات رومبوئید و تراپز (Rhomboids & Trapeziums strengthening)

این ورزش بصورت نشسته روی صندلی یا ایستاده قابل انجام است. لازم است که دستها را در امتداد شانه قرار داده و با استفاده از طناب های الاستیک دستها را به عقب حرکت داد.



تعریف و تشخیص کیفوز
  • کیفوز (قوز) : تعریف و تشخیص 

    کیفوز چیست ؟
    کیفوز یک اختلال ستون فقرات است که در کودکان یا بزرگسالان رخ می دهد . این اختلال باعث پشت بر آمده یا کوهان دار می شود .

کیفوز بصورت افزایش انحناء در طول ستون فقرات یا بصورت انحنای شدید و موضعی ( بد شکلی Gibbus  ) رخ می دهد. کیفوز معمولا

در ناحیه مهره های سینه ای و ناحیه اتصال سینه ای - کمری رخ می دهد .اما گاهی در ناحیه گردنی نیز اتفاق می افتد .
علل کیفوز :

  • پشت گرد وضیعتی
  • بیماری شوئر من
  • کیفوز مادرزادی
  • کیفوز ناشی از بیماریهای عصبی - عضلانی
  • کیفوز ناشی از ضربه ، تومور، عفونت و بیماریهای روماتولوژی

انحناهای طبیعی ستون فقرات ،سر را روی مرکز لگن حفظ می کنندو باعث جذب متناسب نیروهای وزنی و ضربه ها می شوند .
در ناحیه سینه ای افزایش بیش حد کیفوز و در ناحیه گردنی و کمری کاهش لوردوز می تواند عامل وضیعت بد بدن و تعادل سر روی لگن گردد .

کیفوز وضعیتی و ساختمانی 
کیفوز به انواع وضعیتی و یا ساختمانی تقسیم می گردد .کیفوز وضعیتی به وضعیت قرار گیری بد بدن مربوط  است که یک انحنای نرم در طول ستون فقرات سینه ای
ایجاد می کند که توسط خود بیمار قابل اصلاح می باشد . کیفوز ساختمانی ناشی از اشکال در استخوان ، دیسک بین مهره ای ، اعصاب ، لیگامانها
یا عضلات می باشد. کیفوز ساختمانی نیاز به برخورد پزشکی دارد چرا که کنترل آن از دست بیمار خارج است .

بدشکلی Gibbus 
این بدشکلی نوعی از کیفوز است که انحنای کیفوز و قوز بسیار تیز و موضعی است .این بدشکلی ایجاد قوز می کند که در خمش به جلو نیز برجسته 
تر می گردد .

کیفوز بیش از حد Hyperkyphosis 
این اصطلاح به انحنای زیادی کیفوز سینه ای بیش از حد نرمال گفته می شود .یکی از  علل شایع آن پوکی استخوان است که معمولا چندین مهره را 
درگیر می کند.

کیفوز مادرزادی 
به مواردی گفته می شود که اختلال در ستون فقرات وجود دارد و باعث کیفوز شده است .
بیماری شوئرمن 
بیماری شوئرمن کیفوز سینه ای در جوانان می باشد .علت نامشخص است اما گاهی با سابقه خانوادگی رخ می دهد . در این بیماری دیسک بین 
مهره ای کاهش ارتفاع پیدا می کند و مهره ها نیز کوهی شکل می شوند که در مجموع باعث کیفوز انعطاف پذیری می شود. در تعریف نوع تیپ آن 
حداقل کوهی شدن سه مهره مجاور بیش از 5 درجه لازم است . سر و گردن در وضیعت غیر طبیعی و رو به جلو قرار می گیرند .سن شروع بیماری
بین 12 تا 15 سالگی است اما در هر سنی از نوجوانی می تواند رخ دهد . شیوع آن در دختران بیش از پسران است . در بسیاری از بیماران درد
شکایت اصلی است .

تشخیص
شکایت بیماران درد و بدشکلی است . بسیاری از والدین به علت قوز کردن فرزند خود به هنگام مطالعه یا غذا خوردن وی را نزد پزشک می آورند .
مراجعه بموقع  در کنترل انحناء و جلوگیری از عوارض آن بسیار حائز اهمیت است .در بسیاری از موارد علت دردهای گردن و شانه نیز مربوط به کیفوز بیماران است که بایستی مورد توچه قرار گیرد.
معاینه فیزیکی 
یک معاینه کلی از سلامتی بیمار و سایر قسمتهای بدن ضروری است .معاینه کامل در ارزیابی نوع کیفوز و نحوه برخورد با آن ضروری است .

مشاهده بیمار : مشاهده بیمار از بغل انحنا را نشان می دهد . از پشت که به بیمار بنگرید نیز انحنای اسکولیوز همراه ممکن است و جود داشته
باشد .به نحوه قرار گیری سر روی تنه نیز باید دقت کرد .

تست خم شدن رو به جلوی آدامز : بیمار از کمر به طرف جلو خم می شود . بدین ترتیب انحنای کیفوز بهتر مشخصص می گردد.

لمس : لمس عضلات پاراورتبرال و ناهنجاریهای  ستون فقرات در تشخیص کمک کننده است گاه در بیماران شوئرمن درد در لمس وجود دارد و گاه
سفتی عضلات  پنجه غازی پا نیز مشهود است.

حرکت : حرکت در جهات مختلف ستون فقرات بررسی می شود . حرکت غیر مترقبه مورد توجه قرار می گیرد و بدشکلی کیفوز و میزان سفتی انحنا 
نیز در همین حرکات مشخص می شود .

معاینه عصبی:
یک معاینه عصبی کامل در بیمار ضروری است . درد ، بی حسی ، کرختی ، سوزن سوزن شدن اندام باید مورد توجه باشد . حس اندام و عملکرد
حرکتی بایستی  بررسی گردد .اسپاسم عضلانی ، تغییرات اداری و مدفوعی نیز باید مورد توجه قرار گیرند .

تصویر برداری :
رادیوگرافی بیمار بایستی  در حالت ایستاده و به شکلی که سر مستقیم و دستها خم شده و آرنج رو به جلو قرارمی گیرد انجام شود . گاه برای 
بررسی انعطاف کیفوز از رادیوگرافی خوابیده یا بصورت خمیده به عقب استفاده می شود. با روش زاویه cobb میزان کیفوز اندازه گیری می شود .
در صورت شک به مشکلات نخاعی یا بصورت نیاز به جراحی MRI درخواست می شود.